Assendorp is een geliefde wijk in Zwolle, met zijn vooroorlogse straten, smalle tuinen en woningen die zij aan zij staan. Die bouwwijze heeft charme, maar ook een keerzijde. Onder de vloeren en boven de plafonds lopen ruimtes die soms van het ene huis doorgaan naar het volgende. Hoort u daar gekrabbel, dan is de kans groot dat er een knaagdier op pad is.
Maar is het een muis of een rat? Dat onderscheid bepaalt hoe snel u moet handelen en welke maatregelen zinvol zijn. Met een paar eenvoudige observaties komt u al een heel eind.
Water rondom, schuilplekken genoeg
Waar u in Zwolle ook woont, een rivier is nooit ver weg: de IJssel aan de ene kant, de Vecht en het Zwarte Water aan de andere, en in het hart van de stad de stadsgracht. Ratten voelen zich thuis langs oevers, kades en in het riool. Vanuit daar zoeken ze soms een weg naar kelders, kruipruimtes en schuurtjes.
Muizen komen vaker vanuit tuinen, plantsoenen en bermen. Zodra het in de herfst kouder wordt, trekken ze naar binnen. In wijken als Assendorp, de Wipstrik en Diezerpoort, waar veel oudere huizen staan, vinden ze makkelijk een kier bij een leiding of onder een dakrand.
In de flats van Holtenbroek en de nieuwere woningen in Stadshagen ligt het anders. Daar komen knaagdieren vaker binnen via leidingkokers, bergingen op de begane grond of een slecht sluitende deur naar de kelderbox.
Het geluid als eerste aanwijzing
Ga ’s avonds eens bewust luisteren als het stil is in huis. Muizen maken een licht, haastig geluid. Het klinkt als kleine pootjes die over hout tikken, afgewisseld met korte pauzes. Het geluid trekt vaak snel van de ene kant van het plafond naar de andere.
Bij een rat is het geluid voller en trager. U hoort eerder een plof, een schurend geluid of iets wat lijkt op een voorwerp dat over de vloer wordt gesleept. Het knagen van een rat is luid en aanhoudend. Komt het geluid uit de vloer of de kruipruimte in plaats van het plafond, dan wijst dat ook eerder op ratten.
Hoort u het geluid steeds op dezelfde plek, bijvoorbeeld boven de keuken of bij de schoorsteen? Dan zit daar mogelijk een nest of een vaste looproute.
Sporen zoeken op zolder en in de kruipruimte
Een korte inspectie geeft vaak uitsluitsel. Neem een zaklamp, handschoenen en een mondkapje mee, en kijk langs de randen van de zolder en bij de luiken. Let vooral op de volgende signalen:
- Uitwerpselen: muizen laten veel kleine, donkere keuteltjes achter, verspreid over hun route. Die van ratten zijn forser, ongeveer zo groot als een koffieboon of groter, en liggen vaker op een hoopje.
- Knaagwerk: fijne knaagsporen en kleine gaatjes in dozen passen bij muizen. Grove beten in hout, plastic leidingen of de mantel van een kabel wijzen op ratten.
- Looproutes: een donkere, glimmende streep langs een balk of muur ontstaat doordat een rat er met zijn vacht steeds langs schuurt.
- Nesten: een propje van fijngemaakt papier, isolatie of textiel in een hoek of tussen de dakbeschotten.
Maak foto’s van wat u vindt, met bijvoorbeeld een lucifersdoosje of een munt ernaast voor de schaal. Dat helpt als u later met de buren of een professional overlegt.
Wat u zelf kunt aanpakken
Een paar maatregelen kunt u direct zelf nemen. Zoek de openingen waar de dieren binnen kunnen komen, zoals de doorvoer van de cv-leiding, een gat rond de afvoer onder het aanrecht of een kapot rooster in de gevel. Dicht kleine openingen met staalwol en kit.
Haal alles weg wat eetbaar is. Denk aan een zak strooivoer in de schuur, de krokante brokken van de kat en de broodtrommel op het aanrecht. Bewaar ze in afgesloten bakken. Op zolder is het slim om kartonnen dozen te vervangen door plastic kratten met deksel.
Laat gif en lijm liever liggen. Middelen die u in de winkel koopt, vormen een risico voor kinderen en dieren in huis. Bovendien sterft een vergiftigd dier vaak op een onbereikbare plek, met alle stank van dien.
Op tijd hulp vragen
Merkt u dat het geluid na een week nog steeds terugkomt, of twijfelt u of er een rat in huis zit? Wacht dan niet te lang. Een bedrijf voor ongediertebestrijding Zwolle kan met gecertificeerde vakmensen bepalen om welk dier het gaat en waar het binnenkomt. Bij spoed is er binnen 30 minuten iemand aan de deur.
Omdat kruipruimtes en zolders in Assendorp en Kamperpoort vaak doorlopen, is het verstandig de buren in te lichten. Misschien hebben zij ook iets gehoord, en een gezamenlijke aanpak werkt beter dan een losse actie in één woning.
Ziet u ratten langs de gracht of bij de ondergrondse containers, dan kunt u dat doorgeven aan de gemeente Zwolle. Algemene informatie over muizen en ratten en hoe u ze voorkomt, vindt u bij het Kennis- en Adviescentrum Dierplagen (KAD). Wie goed luistert en kijkt, weet vaak binnen een paar dagen wat er boven het plafond rondloopt.
